Trong thực tế, cùng làm nghề trợ lý từ xa, nhưng thu nhập của mỗi người lại không giống nhau.
Có người mới vào nghề một thời gian đã có khách hàng đều đặn.
Có người làm mãi mà thu nhập vẫn chập chờn.
Có người không nhận quá nhiều khách nhưng thu nhập vẫn ổn.
Cũng có người lúc nào cũng bận, làm nhiều đầu việc, xoay đủ hướng mà cuối tháng nhìn lại vẫn thấy chưa khá lên bao nhiêu.
Khi nhìn vào sự khác nhau đó, nhiều người sẽ nghĩ nguyên nhân nằm ở may mắn.
May mắn vì gặp khách hàng tốt.
May mắn vì quen đúng người.
May mắn vì có cơ hội sớm hơn người khác.
May mắn có thể đúng phần nào đó. Nhưng nếu nhìn kỹ hơn, bạn sẽ thấy thu nhập bền vững của một trợ lý từ xa thường không đến từ may mắn là chính. Nó đến từ cách người đó làm nghề, giữ nghề và lớn lên trong nghề như thế nào.
Thu nhập bền vững không chỉ là kiếm được tiền trong một tháng
Trước khi nói đến các yếu tố quyết định, bạn cần hiểu rõ một điều: thu nhập bền vững không có nghĩa là tháng này kiếm được một khoản tiền khá.
Có những người nhận được một dự án tốt, một khách hàng trả phí cao, một đợt công việc dồn dập nên thu nhập tháng đó nhìn rất tốt. Nhưng sang tháng sau, việc thưa dần, khách dừng hợp tác, đầu việc không còn đều nữa thì mọi thứ lại quay về trạng thái bấp bênh.
Nên nếu chỉ nhìn vào một tháng đẹp trời nào đó để kết luận rằng mình đang có thu nhập tốt, thì chưa chắc.
Thu nhập bền vững thường có ba dấu hiệu:
- Có tiền về tương đối đều trong nhiều tháng liên tiếp
- Không quá phụ thuộc vào một cơ hội nhất thời
- Có khả năng duy trì hoặc tăng dần thu nhập theo thời gian
Nghĩa là, điều mình cần không chỉ là kiếm được tiền, mà là giữ được nhịp kiếm tiền ổn định.
Và để làm được điều đó, người làm nghề trợ lý từ xa thường cần có một vài nền tảng cụ thể.
Yếu tố thứ nhất: Làm được việc một cách ổn định
Đây là yếu tố cơ bản nhất, nhưng cũng là chỗ nhiều người hay bỏ qua.
Nhiều người nghĩ muốn tăng thu nhập thì cần học thêm thật nhiều kỹ năng mới. Điều đó đúng một phần. Nhưng trước cả chuyện học thêm, có một câu hỏi quan trọng hơn: những việc bạn đang làm, bạn đã làm ổn định chưa?
Ổn định ở đây là gì?
Là khách giao việc, bạn hiểu được việc.
Là làm xong đúng hạn.
Là chất lượng công việc không lúc tốt lúc kém.
Là không phải mỗi lần giao việc mới lại bắt đầu từ trạng thái rối tung lên.
Là khách hàng có thể giao việc cho bạn mà không phải lo lắng quá nhiều.
Một người có thu nhập vững thường không nhất thiết là người giỏi nhất nhưng thường là người làm việc ổn định hơn.
Khách hàng có thể chấp nhận bạn chưa biết hết mọi thứ. Nhưng họ khó yên tâm với kiểu làm việc lúc được lúc không, hôm nay nhanh nhẹn, ngày mai mất hút, hôm nay chỉn chu, mai lại sơ sài.
Nghề này làm từ xa, nên điều khách hàng mua không chỉ là công việc được hoàn thành, mà còn mua cả sự yên tâm.
Và sự yên tâm đó được xây từ những điều cơ bản, gồm:
- Đúng hẹn
- Rõ ràng
- Có trách nhiệm
- Có thể tin cậy
Không có những yếu tố cần thiết này, thu nhập khó mà bền được.
Yếu tố thứ hai: Có khả năng giữ khách hàng đủ lâu
Nhiều người chỉ nghĩ đến chuyện tìm khách mới, nhưng lại chưa nghĩ đủ về chuyện giữ khách cũ.
Trong khi đó, với nghề trợ lý từ xa, giữ được một khách hàng phù hợp trong thời gian đủ dài thường quan trọng không kém gì chuyện tìm ra khách hàng đầu tiên.
Vì sao?
Vì mỗi lần mất khách, bạn sẽ phải quay lại vòng quen thuộc:
- Đi tìm cơ hội mới
- Làm quen với khách mới
- Tìm hiểu cách làm việc mới
- Điều chỉnh nhịp phối hợp từ đầu
- Chờ một thời gian để công việc vào guồng
Việc này tiêu tốn khá nhiều năng lượng.
Nếu cứ liên tục thay khách, liên tục bắt đầu lại từ đầu, người làm nghề sẽ dễ mệt, dễ chệch nhịp và thu nhập cũng khó đều.
Ngược lại, khi giữ được khách hàng trong thời gian dài hơn, bạn có một số lợi thế lớn:
- Hiểu việc nhanh hơn
- Làm việc mượt hơn
- Ít mất thời gian thích nghi lại
- Dễ được giao thêm phần việc có giá trị hơn
- Có cơ hội tăng thù lao theo thời gian
Nói cách khác, thu nhập bền không chỉ đến từ số lượng khách hàng. Nó còn đến từ độ bền của mối quan hệ làm việc với khách hàng đó.
Yếu tố thứ ba: Biết mình đang tạo ra giá trị gì
Có một giai đoạn mà trợ lý từ xa làm khá nhiều việc, nhưng lại khó tăng thu nhập. Một trong những lý do là vì họ chưa nhìn rõ mình đang tạo ra giá trị gì cho khách hàng.
Họ chỉ thấy mình đang làm việc.
Nhưng chưa chắc đã thấy rõ phần việc nào khiến khách hàng cần mình hơn.
Phần nào giúp khách tiết kiệm thời gian.
Phần nào giúp công việc vận hành gọn hơn.
Phần nào khiến khách sẵn sàng trả tiền cao hơn để giữ mình lại.
Khi không nhìn rõ điều này, người làm nghề dễ rơi vào tình trạng:
- Nhận việc theo cảm tính
- Tính thù lao mơ hồ
- Làm nhiều nhưng không biết nên tăng ở đâu
- Khó tự tin khi muốn đề xuất mức phí mới
Một người có thu nhập bền thường là người dần hiểu ra:
- Mình mạnh ở phần việc nào
- Mình phù hợp với kiểu khách hàng nào
- Phần việc nào mình làm tốt và nên đào sâu hơn
- Giá trị lớn nhất mình mang lại là gì
Có người mạnh ở chuyện sắp xếp, theo dõi và phối hợp.
Có người mạnh ở chăm sóc học viên, chăm sóc khách hàng.
Có người mạnh ở nội dung.
Có người mạnh ở vận hành.
Có người mạnh ở việc giúp khách hàng đỡ rối, đỡ quên, đỡ bỏ sót.
Khi nhìn rõ giá trị mình tạo ra, cách làm nghề cũng rõ ràng hơn. Và khi rõ ràng hơn, thu nhập cũng dễ đi theo hướng bền hơn.
Yếu tố thứ tư: Có cách tính thù lao phù hợp với giai đoạn của mình
Thu nhập bền không chỉ phụ thuộc vào chuyện bạn làm được việc, mà còn phụ thuộc vào cách bạn đang định giá cho công việc đó.
Có người làm khá tốt nhưng tính phí quá thấp trong thời gian dài.
Có người nhận nhiều đầu việc nhưng cách tính lại không phản ánh đúng khối lượng công việc.
Có người nhận việc theo kiểu “thôi làm trước rồi tính sau”, đến cuối cùng vừa mệt vừa khó nói lại chuyện tiền bạc.
Khi cách tính thù lao không phù hợp, thu nhập sẽ dễ rơi vào một trong hai trạng thái:
Một là làm quá nhiều so với mức tiền nhận được.
Hai là khách hàng cũng không hiểu rõ họ đang trả tiền cho điều gì.
Cả hai trạng thái này đều khó đi đường dài.
Người làm nghề muốn có thu nhập bền cần dần học cách:
- Gọi tên đúng phần việc mình đang làm
- Ước lượng được khối lượng công việc
- Phân biệt việc nào nhỏ, việc nào tốn nhiều thời gian
- Biết khi nào nên tính theo giờ, theo gói, theo tháng
- Biết khi nào cần điều chỉnh mức phí
Tiền bạc là phần nhạy cảm, nhưng nếu không học cách nhìn nó rõ ràng thì nghề này sẽ dễ thành một công việc làm mãi vẫn thấy mệt hơn là thấy lên.
Yếu tố thứ năm: Có một ngách hoặc một hướng đi đủ rõ
Không phải ai cũng cần chọn ngách ngay từ đầu. Nhưng càng làm lâu, chuyện dần rõ mình muốn đi theo hướng nào sẽ càng quan trọng.
Vì sao?
Vì nếu lúc nào bạn cũng làm đủ mọi thứ, nhận đủ mọi kiểu khách, chạy theo mọi cơ hội, thì thu nhập có thể có lúc tăng nhanh hơn một chút, nhưng về lâu dài lại dễ rối.
Bạn khó xây được sự khác biệt.
Khó làm sâu.
Khó định vị bản thân.
Khó khiến khách hàng nhớ rõ mình mạnh ở đâu.
Ngược lại, khi dần rõ hướng đi của mình, mọi thứ sẽ trở nên cụ thể hơn:
- Bạn biết mình nên học sâu thêm cái gì
- Bạn biết khách hàng phù hợp với mình là ai
- Bạn biết loại việc nào nên nhận, loại nào không nên ôm
- Bạn có cơ hội trở thành người làm chắc tay trong một lĩnh vực chuyên sâu.
Ngách không phải để bó hẹp bản thân. Ngách là để năng lực của bạn được gọi tên rõ ràng hơn.
Và khi năng lực được gọi tên rõ ràng hơn, thu nhập cũng có cơ hội ổn định hơn.
Yếu tố thứ sáu: Có khả năng tự quản lý công việc và năng lượng làm việc
Đây là điều ít người nói đến khi bàn về thu nhập, nhưng lại ảnh hưởng khá lớn.
Có những người làm nghề không tệ, khách hàng cũng không ít, kỹ năng cũng đang lên dần. Nhưng thu nhập vẫn không bền vì bản thân họ không giữ được nhịp làm việc đủ lâu.
Làm một thời gian là kiệt sức.
Nhận việc quá tay rồi quá tải.
Đầu óc lúc nào cũng căng thẳng.
Việc chồng việc.
Không có nhịp nghỉ.
Không có cách sắp xếp hợp lý.
Chất lượng làm việc vì thế mà đi xuống.
Khi chuyện này lặp lại nhiều lần, hậu quả không chỉ là mệt. Nó còn kéo theo việc trễ deadline, giao tiếp kém đi, khách hàng mất niềm tin, bản thân cũng mất tự tin.
Thu nhập bền không thể đứng tách rời khỏi cách bạn vận hành chính mình.
Người làm nghề đi được đường dài thường không phải là người làm việc nhiều nhất. Họ là người biết:
- Mình đang làm được đến đâu
- Mình còn đủ sức cho bao nhiêu việc
- Việc nào nên nhận
- Việc nào nên từ chối
- Làm thế nào để giữ nhịp làm việc vững vàng hơn qua từng tháng
Yếu tố thứ bảy: Có uy tín cá nhân trong cách làm việc
Uy tín nghe có vẻ là điều gì đó lớn lao, nhưng thực ra trong nghề trợ lý từ xa, nó được tạo nên từ những việc khá nhỏ.
- Là hứa gửi file vào chiều nay thì chiều nay gửi.
- Là chưa rõ việc thì hỏi lại.
- Là có vấn đề phát sinh thì báo sớm.
- Là làm sai thì nhận và sửa.
- Là không im lặng biến mất khi công việc đang dang dở.
- Là không để khách hàng phải liên tục nhắc mới làm.
Nhiều người nghĩ uy tín là thứ có sau khi mình nổi bật. Nhưng với nghề này, uy tín thường đến trước. Chính uy tín mới giúp bạn có cơ hội đi xa hơn.
Khách hàng cũ giữ bạn lại.
Khách hàng tin tưởng giao thêm việc.
Người cũ giới thiệu bạn cho người mới.
Khách sẵn sàng nghe bạn đề xuất mức phí mới.
Bạn có cơ hội nhận những phần việc ổn hơn.
Tất cả những điều này đều góp phần tạo nên thu nhập bền vững.
Một người có uy tín chưa chắc sẽ tăng thu nhập thật nhanh. Nhưng thường họ sẽ có nền tảng vững chắc để tăng đều và giữ được lâu dài hơn.
Vì sao có người làm chăm chỉ mà thu nhập vẫn chưa bền?
Sau khi nhìn các yếu tố trên, mình sẽ thấy một điều khá rõ: chăm chỉ là cần thiết, nhưng chỉ chăm chỉ thôi thì chưa đủ.
Bạn có thể chăm chỉ làm việc mỗi ngày.
Nhưng nếu công việc lúc nào cũng rời rạc, khách hàng thay đổi liên tục, giá trị mình tạo ra còn mơ hồ, cách tính thù lao chưa rõ, nhịp làm việc thiếu ổn định, thì thu nhập vẫn dễ bấp bênh.
Thu nhập của bạn với nghề này sẽ tốt hơn, bền hơn khi bạn dần xây được:
- Năng lực làm việc ổn định
- Sự tin cậy
- Khả năng giữ khách
- Giá trị rõ ràng
- Cách làm nghề đủ bền để đi lâu dài
Đó là lý do có người làm ít hơn nhưng thu nhập tốt hơn. Không phải vì họ may hơn mà vì họ đã chuẩn bị kỹ lưỡng và chắc chắn từng bước trước đó để nâng cao chuyên môn, giá trị của bản thân, cũng như xây dựng niềm tin, uy tín tốt với mỗi khách hàng làm việc cùng.
Nếu đang ở giai đoạn đầu, nên tập trung vào điều gì trước?
Nếu bạn đang vào nghề hoặc mới bắt đầu có những công việc đầu tiên, bạn không cần cùng lúc cố làm hết mọi thứ, mà nên đi theo một lộ trình tuần tự:
Trước hết là làm chắc những việc đang có.
Sau đó là học cách giao tiếp và phối hợp rõ ràng hơn với khách hàng.
Tiếp theo là nhìn lại xem phần việc nào mình đang làm tốt nhất.
Rồi dần học cách tính thù lao rõ ràng hơn.
Sau đó nữa mới nghĩ đến chuyện tăng giá, tăng thu nhập, mở rộng dịch vụ hoặc chọn ngách rõ hơn.
Làm nghề cũng giống xây nhà. Mình khó mà lên tầng trên nếu phần nền móng còn chông chênh.
Nên nếu hiện tại thu nhập của bạn chưa bền, điều đó không có nghĩa là bạn không hợp với nghề. Có thể chỉ là bạn đang ở giai đoạn cần xây nền kỹ hơn thôi.
Thu nhập bền vững là kết quả của một cách làm nghề chắc chắn
Khi nhìn vào một người làm nghề có thu nhập ổn định, mình thường chỉ nhìn thấy phần nổi:
- Họ có khách đều
- Họ làm việc khá nhẹ nhàng
- Họ tăng giá được
- Họ không quá chật vật mỗi tháng
Nhưng phía dưới phần nổi đó thường là cả một quá trình.
Quá trình học làm việc chỉn chu hơn.
Quá trình giữ lời trong những việc nhỏ.
Quá trình hiểu mình mạnh ở đâu.
Quá trình chọn đúng khách hàng hơn.
Quá trình sửa dần những cách làm khiến bản thân mệt mà tiền vẫn không lên.
Quá trình đi từ chỗ chỉ biết làm việc sang chỗ biết làm nghề.
Vậy nên, khi hỏi điều gì quyết định thu nhập bền vững của trợ lý từ xa, câu trả lời không nằm ở một mẹo nhanh hay một công thức ngắn.
Nó nằm ở việc bạn có đang dần xây cho mình một cách làm nghề đủ chắc hay không.
Làm được việc một cách ổn định.
Giữ được khách hàng đủ lâu.
Biết mình tạo ra giá trị gì.
Tính thù lao rõ ràng hơn.
Chọn hướng đi bám sát hơn với năng lực của mình.
Vận hành bản thân đủ tốt để không sớm kiệt sức.
Và giữ uy tín trong từng việc mình làm.
Khi bạn dần sở hữu những điều này, thu nhập sẽ không chỉ là một con số đẹp trong một tháng nào đó nữa. Nó sẽ dần trở thành một phần ổn định, vững chắc hơn trong cuộc sống của bạn.
